Polikistik over sendromu ile insülin direnci sık birlikte görülür ancak aynı durum değildir. PCOS üreme hormonlarını, yumurtlamayı ve adet düzenini etkileyen bir sendromdur. İnsülin direnci ise kas, karaciğer ve yağ dokusundaki hücrelerin insüline beklenen yanıtı verememesidir.
Hücrelerin insüline duyarlılığı azaldığında pankreas kan şekerini normal aralıkta tutabilmek için daha fazla insülin salgılar. Kandaki insülinin uzun süre yüksek kalması yumurtalıklarda androjen üretimini artırabilir, folikül gelişimini bozabilir ve düzenli yumurtlamayı güçleştirebilir.
İnsülin direnci yalnız fazla kilosu bulunan kadınlarda görülmez. Normal kilolu PCOS’lu kadınlarda da glukoz metabolizması bozukluğu gelişebilir. Bu nedenle metabolik risk yalnız kilo veya dış görünüş üzerinden değerlendirilmemelidir.
İnsülin direnci nedir?
İnsülin, pankreastan salgılanan ve kandaki glukozun hücreler tarafından kullanılmasını sağlayan bir hormondur. Yemekten sonra kan şekeri yükseldiğinde insülin salgısı artar. Glukozun kaslara, karaciğere ve yağ dokusuna geçmesine yardımcı olur.
İnsülin direncinde hücrelerin insüline yanıtı azalır. Pankreas bu durumu telafi etmek için daha fazla insülin üretir. Başlangıçta kan şekeri normal görünebilir ancak insülin düzeyi yüksek olabilir. Zamanla pankreasın bu dengeyi koruyamaması prediyabet veya tip 2 diyabete yol açabilir.
İnsülin direnci tek başına PCOS tanısı koydurmaz. Aynı şekilde PCOS tanısı bulunan her kadında laboratuvarla gösterilmiş insülin direnci bulunması gerekmez.

PCOS ile insülin direnci nasıl bağlantılıdır?
Polikistik over sendromunda insülinin etkisi azaldığında kandaki insülin düzeyi yükselebilir. Yüksek insülin, yumurtalıkların androjen üretimini artırabilir ve karaciğerde hormon taşıyan bazı proteinlerin azalmasına neden olabilir.
Serbest androjen düzeyinin artması foliküllerin normal gelişimini etkileyebilir. Bunun sonucunda yumurtlama seyrekleşebilir, adet araları uzayabilir, sivilce ve tüylenme belirginleşebilir.
İlişki iki yönlü ilerleyebilir. İnsülin direnci hormonal değişiklikleri artırırken, androjen yüksekliği ve karın çevresindeki yağlanma da insülin duyarlılığını azaltabilir. Bu nedenle yalnız adet düzenine veya yalnız kilo vermeye odaklanmak yeterli olmayabilir.
PCOS olan herkeste insülin direnci var mıdır?
Hayır. PCOS’lu kadınların önemli bir bölümünde insülin direnci görülse de her hastada aynı düzeyde değildir. Risk; genetik yatkınlık, kilo, bel çevresi, yaş, fiziksel hareket, uyku düzeni ve ailede diyabet öyküsüne göre değişebilir.
Normal kilolu bir kadında da glukoz tolerans bozukluğu bulunabilir. Fazla kilosu bulunan her PCOS hastasında ise kan şekeri mutlaka yüksek çıkmaz. Bu nedenle yalnız vücut kitle indeksine göre karar verilmez.
Metabolik değerlendirme kişinin belirtileri, aile öyküsü, gebelik planı ve laboratuvar sonuçlarına göre yapılır.
İnsülin direnci hangi belirtilere yol açabilir?
İnsülin direnci uzun süre belirgin bir şikâyet oluşturmadan ilerleyebilir. Bu nedenle yalnız belirtilere bakarak tanı konulamaz.
- Kilo vermekte zorlanma
- Bel çevresinde yağlanma
- Yemek sonrası uyku ve halsizlik
- Sık acıkma ve tatlı isteği
- Boyun, koltuk altı veya kasık bölgesinde cilt koyulaşması
- Ciltte küçük et benlerinin artması
- Adet düzensizliği
- Seyrek yumurtlama
- Sivilce ve tüylenmede artış
Bu belirtiler insülin direncine özgü değildir. Tiroid hastalıkları, uyku bozukluğu, kullanılan ilaçlar ve farklı hormonal sorunlar da benzer yakınmalara neden olabilir.
İnsülin direnci kilo aldırır mı?
Yüksek insülin düzeyi yağ depolanmasını kolaylaştırabilir ve kilo vermeyi güçleştirebilir. Özellikle karın çevresindeki yağ dokusunun artması insülin duyarlılığını daha fazla azaltabilir.
Bununla birlikte kilo artışı yalnız insülin direncine bağlı değildir. Beslenme düzeni, günlük hareket, uyku, stres, kullanılan ilaçlar, tiroid fonksiyonları ve yaş da vücut ağırlığını etkiler.
PCOS’lu bir kadının kilo vermekte zorlanması irade eksikliği olarak değerlendirilmemelidir. Gerçekçi hedefler belirlenmeli ve sürdürülebilir bir program oluşturulmalıdır.
Zayıf kadınlarda PCOS ve insülin direnci görülür mü?
Evet. Normal kilolu veya zayıf kadınlarda da PCOS ve insülin direnci görülebilir. Vücut ağırlığının normal olması glukoz metabolizmasının tamamen normal olduğunu göstermez.
Normal kilolu kadınlarda tedavinin amacı kilo kaybı değildir. Düzenli fiziksel hareket, dengeli beslenme, yeterli uyku ve metabolik sonuçların takibi ön plandadır.
Gereksiz kalori kısıtlaması adet düzenini daha fazla bozabilir. Özellikle düşük kilolu kadınlarda hızlı kilo kaybı yumurtlama sorununu ağırlaştırabilir.

PCOS’ta kan şekeri riski neden önemlidir?
PCOS’lu kadınlarda bozulmuş glukoz toleransı ve tip 2 diyabet riski artabilir. Bu risk yalnız ilerleyen yaşlarda ortaya çıkmaz. Genç ve normal kilolu kadınlarda da metabolik bozukluk görülebilir.
Risk aşağıdaki durumlarda daha yüksek olabilir:
- Fazla kilo veya karın çevresinde yağlanma
- Ailede tip 2 diyabet bulunması
- Daha önce gebelik şekeri geçirilmesi
- İri bebek doğurma öyküsü
- Kan basıncı yüksekliği
- Kan yağlarında bozulma
- Fiziksel hareketin az olması
- Uyku apnesi
- Önceki testlerde prediyabet görülmesi
Kan şekerinin erken dönemde değerlendirilmesi, diyabet gelişmeden önce yaşam tarzı ve gerekli tedavilerin düzenlenmesini sağlar.
PCOS’ta hangi şeker testleri yapılır?
PCOS tanısı konulduğunda glukoz metabolizmasının değerlendirilmesi önerilir. Kullanılacak test kişinin risklerine, gebelik planına ve önceki sonuçlarına göre seçilir.
- Açlık kan şekeri
- HbA1c
- 75 gram oral glukoz tolerans testi
- Kan yağları
- Kan basıncı ölçümü
- Gerekli durumlarda karaciğer fonksiyon testleri
Oral glukoz tolerans testinde açlık kan şekeri ölçüldükten sonra glukoz içeren sıvı içilir ve belirlenen sürenin sonunda kan şekeri yeniden ölçülür. Bu test, açlık şekeri normal olduğu halde yemek sonrası glukoz kontrolü bozulan kadınları gösterebilir.
HbA1c son birkaç aylık ortalama kan şekeri hakkında bilgi verir. Ancak tek başına her glukoz bozukluğunu yakalamayabilir. Özellikle PCOS’ta ve gebelik planlayan kadınlarda hangi testin daha uygun olduğuna hekim karar vermelidir.
Açlık insülini ve HOMA-IR gerekli midir?
Açlık insülini ve HOMA-IR klinikte sık istense de insülin direncini ölçmek için kullanılan testlerin standartları laboratuvarlar arasında değişebilir. Tek bir HOMA-IR sınırı bütün kadınlar için geçerli değildir.
İnsülin sonucu tek başına diyabet riskini göstermez ve tedavi kararının yalnız bu değere göre verilmesi uygun değildir. Glukoz toleransı, kilo, bel çevresi, tansiyon, kan yağları ve aile öyküsü birlikte değerlendirilmelidir.
Açlık insülininin normal çıkması PCOS’un olmadığı anlamına gelmez. Yüksek çıkması da tek başına metformin başlanmasını gerektirmez.
Şeker yükleme testi kimlere yapılır?
PCOS’lu kadınlarda glukoz durumunu değerlendirmede 75 gram oral glukoz tolerans testi daha ayrıntılı bilgi sağlayabilir. Test özellikle gebelik planlayan veya infertilite tedavisine başlayacak kadınlarda önem kazanır.
Aşağıdaki durumlarda şeker yükleme testi daha güçlü biçimde düşünülebilir:
- Fazla kilo veya bel çevresinde yağlanma
- Ailede tip 2 diyabet öyküsü
- Daha önce gebelik şekeri geçirilmesi
- Açlık kan şekeri veya HbA1c sonucunun sınırda olması
- Prediyabet öyküsü
- Gebelik planlanması
- Yumurtlama veya tüp bebek tedavisine başlanması
Test sıklığı başlangıç sonucuna ve kişisel risklere göre belirlenir. Bir kez normal sonuç alınması yaşam boyu metabolik risk olmadığı anlamına gelmez.
PCOS’ta kan yağlarına bakılır mı?
PCOS’lu kadınlarda trigliserid yüksekliği, HDL kolesterol düşüklüğü ve diğer kan yağı bozuklukları görülebilir. Bu nedenle tanı sırasında lipid profili değerlendirmesi yapılabilir.
Kan yağlarının kontrol sıklığı kilo, yaş, aile öyküsü, ilk test sonuçları ve diğer kalp-damar risklerine göre belirlenir. Yalnız toplam kolesterol yerine LDL, HDL ve trigliserid değerleri birlikte yorumlanır.
İnsülin direnci adet düzensizliği yapar mı?
Yüksek insülin düzeyi yumurtalıklardaki androjen üretimini artırarak folikül gelişimini bozabilir. Yumurtlama seyrekleştiğinde adet araları uzayabilir veya aylarca adet görülmeyebilir.
Ancak PCOS’ta adet düzensizliği yalnız insülin direncine bağlı değildir. Yumurtalık hormonları, kilo değişimi, tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği ve kullanılan ilaçlar da adet düzenini etkileyebilir.
İnsülin direncinin düzelmesi bazı kadınlarda adetleri düzenleyebilir ancak her hastada tek başına yeterli olmayabilir. Uzun süre adet görülmemesi rahim içi tabakanın korunması açısından ayrıca tedavi gerektirebilir.
İnsülin direnci yumurtlamayı etkiler mi?
İnsülin yüksekliği yumurtalık içindeki hormon dengesini ve folikül gelişimini etkileyebilir. Bunun sonucunda olgun bir yumurta seçilemeyebilir ve yumurtlama gerçekleşmeyebilir.
Kilo ve metabolik durumun iyileştirilmesi bazı kadınlarda kendiliğinden yumurtlamayı destekleyebilir. Buna rağmen gebelik isteyen her kadında yalnız kilo vermenin veya metformin kullanmanın yumurtlamayı sağlayacağı söylenemez.
PCOS’ta yumurtlama tedavisi yaş, tüplerin açıklığı, sperm sonucu ve gebelik süresiyle birlikte planlanır. Gerekli durumlarda letrozol, ultrason takibi, çatlatma iğnesi veya daha ileri tedaviler kullanılabilir.
İnsülin direnci gebeliği engeller mi?
İnsülin direnci gebeliği doğrudan ve kesin olarak engellemez. Ancak yumurtlamayı düzensizleştirerek gebe kalma süresini uzatabilir. Fazla kilo, kan şekeri bozukluğu ve eşlik eden hormonal değişiklikler de gebelik ihtimalini etkileyebilir.
Gebelik planlayan bir kadında yalnız insülin direncine odaklanılmaz. Yumurtlama, tüpler, rahim yapısı, sperm sonucu, yaş ve gebelik deneme süresi birlikte değerlendirilir.
İnfertilite değerlendirmesinde PCOS dışında gebeliği etkileyebilecek diğer nedenlerin araştırılması, gereksiz ve etkisiz tedavilerin önlenmesini sağlar.
PCOS ve insülin direncinde beslenme nasıl olmalıdır?
PCOS için bütün kadınlara uygun tek bir diyet bulunmaz. Beslenme düzeni kişinin kilosuna, kan şekeri sonuçlarına, günlük yaşamına, kullandığı ilaçlara ve gebelik planına göre hazırlanmalıdır.
Genel olarak sebze, baklagil, tam tahıl, uygun miktarda meyve, kaliteli protein ve doymamış yağların yer aldığı sürdürülebilir bir beslenme düzeni tercih edilebilir. Şekerli içecekler, sık tüketilen paketli ürünler ve yüksek miktarda rafine karbonhidrat sınırlandırılabilir.
- Öğünlerde sebze ve lif kaynaklarına yer verin.
- Karbonhidratı tek başına tüketmek yerine protein ve lifle dengeleyin.
- Şekerli içecekleri günlük alışkanlık hâline getirmeyin.
- Uzun süre aç kalmaya dayanan kontrolsüz programlardan kaçının.
- Porsiyonları kişisel enerji ihtiyacına göre düzenleyin.
- Sürdürülemeyen yasak listeleri yerine kalıcı alışkanlıklara odaklanın.
Glutensiz, süt ürünsüz veya çok düşük karbonhidratlı beslenme her PCOS hastası için zorunlu değildir. Bu tür kısıtlamalar tıbbi bir neden bulunmadan uygulandığında besin eksikliklerine ve tedavinin sürdürülememesine yol açabilir.
Kilo kaybı PCOS belirtilerini azaltır mı?
Fazla kilosu bulunan kadınlarda sınırlı bir kilo kaybı bile insülin duyarlılığını, adet düzenini ve yumurtlamayı iyileştirebilir. Ancak her kadında aynı oranda kilo kaybı hedeflenmez.
Tedavinin başarısı yalnız tartıdaki değişimle ölçülmemelidir. Bel çevresi, fiziksel dayanıklılık, uyku, kan şekeri, kan yağları ve adet düzenindeki değişiklikler de önemlidir.
Kilo kaybı sağlanamasa bile daha düzenli hareket etmek ve beslenme kalitesini artırmak metabolik yarar sağlayabilir. Bu nedenle yaşam tarzı tedavisi yalnız kilo verme programı değildir.
Egzersiz insülin direncini azaltır mı?
Düzenli fiziksel hareket kasların glukozu kullanmasını kolaylaştırır ve insülin duyarlılığını artırabilir. Yürüyüş, bisiklet, yüzme ve benzeri aerobik hareketler direnç egzersizleriyle birlikte uygulanabilir.
Uzun süre hareketsiz yaşayan bir kişinin ağır bir programa aniden başlaması gerekmez. Günlük adım sayısının artırılması, oturma süresinin bölünmesi ve haftalık hareket süresinin kademeli olarak yükseltilmesi daha sürdürülebilir olabilir.
Egzersiz seçimi eklem sorunları, kalp hastalığı, kilo ve kişinin fiziksel kapasitesine göre yapılmalıdır. Baş dönmesi, göğüs ağrısı veya belirgin nefes darlığı oluşursa egzersiz durdurulmalı ve tıbbi değerlendirme yapılmalıdır.
Uyku ve stres PCOS’u etkiler mi?
Yetersiz uyku iştah kontrolünü, insülin duyarlılığını ve günlük hareket düzeyini olumsuz etkileyebilir. Horlama, uykuda nefes durması ve gündüz aşırı uyku hâli varsa uyku apnesi açısından değerlendirme gerekebilir.
Uzun süren stres doğrudan PCOS’un tek nedeni değildir ancak beslenme düzenini, uyku kalitesini ve tedaviye uyumu etkileyebilir. Kaygı, depresyon veya yeme davranışı sorunları varsa psikolojik destek tedavi planının parçası olabilir.
Metformin PCOS’ta ne için kullanılır?
Metformin karaciğerin glukoz üretimini azaltır ve dokuların insüline duyarlılığını artırır. PCOS’lu bazı kadınlarda metabolik sonuçları, adet düzenini ve yumurtlamayı iyileştirebilir.
Metformin özellikle fazla kilosu, prediyabeti, bozulmuş glukoz toleransı veya belirgin metabolik riski bulunan kadınlarda düşünülebilir. Her PCOS hastasının metformin kullanması gerekmez.
Gebelik isteyen ve yalnız yumurtlama sorunu bulunan kadınlarda metformin her zaman ilk yumurtlama ilacı değildir. Yumurtlama tedavisinin seçimi yaş, kilo, glukoz sonuçları ve diğer infertilite nedenlerine göre yapılır.
Metformin kilo verdirir mi?
Metformin bazı kadınlarda iştah ve metabolik değerler üzerinden sınırlı kilo kaybına yardımcı olabilir. Ancak bir zayıflama ilacı değildir ve tek başına belirgin kilo kaybı sağlaması beklenmemelidir.
İlacın etkisi kişiden kişiye değişir. Beslenme ve hareket düzeniyle birlikte kullanıldığında metabolik yararı daha belirgin olabilir.
Kilo değişmemesine rağmen kan şekeri veya adet düzeninde iyileşme görülebilir. Bu nedenle tedavinin sonucu yalnız tartıyla değerlendirilmemelidir.
Metforminin yan etkileri nelerdir?
Metforminin en sık görülen yan etkileri mide ve bağırsakla ilgilidir.
- Bulantı
- Karın ağrısı
- Şişkinlik
- İshal
- Ağızda metalik tat
- İştah azalması
Düşük dozla başlamak, dozu kademeli artırmak ve ilacı yemekle birlikte kullanmak yan etkileri azaltabilir. Uzun süreli kullanımda bazı kadınlarda B12 vitamini düşebilir.
Böbrek hastalığı, ciddi enfeksiyon, ağır sıvı kaybı veya ameliyat gibi durumlarda ilaç planı yeniden değerlendirilmelidir. Metformin doktor önerisi olmadan başlanmamalı veya bırakılmamalıdır.
İnositol ve takviyeler insülin direncini düzeltir mi?
İnositol içeren ürünler PCOS’ta adet düzeni, yumurtlama ve bazı metabolik sonuçlar için kullanılmaktadır. Ancak ürünlerin içeriği, dozu ve kalite standardı birbirinden farklıdır.
Mevcut çalışmalar bazı yararlar bildirse de hangi inositol türünün ve dozunun en etkili olduğu kesin değildir. Takviyeler sağlıklı beslenme, fiziksel hareket veya gerekli tıbbi tedavilerin yerine geçmez.
Berberin ve benzeri kontrolsüz takviyeler ilaçlarla etkileşebilir ve gebelik döneminde güvenli olmayabilir. Gebelik planlayan kadınlar kullandıkları bütün ürünleri doktorlarına bildirmelidir.
PCOS’ta zayıflama iğneleri kullanılabilir mi?
Obezitesi veya belirgin metabolik riski bulunan bazı kadınlarda kilo tedavisinde kullanılan ilaçlar gündeme gelebilir. Bu ilaçlar yalnız PCOS tanısı bulunduğu için başlanmaz.
Tedavi kararı vücut kitle indeksi, eşlik eden hastalıklar, kullanılan diğer ilaçlar ve gebelik planına göre verilmelidir. Bazı kilo tedavisi ilaçları gebelikte kullanılmaz ve gebe kalmadan belirli bir süre önce bırakılması gerekebilir.
İlaç kullanılırken etkili doğum kontrolü gerekebilir. İlacın bırakılma zamanı ve gebelik denemelerine ne zaman başlanacağı hekimle planlanmalıdır.
İnsülin direnci aşılama ve tüp bebek tedavisini etkiler mi?
İnsülin direnci, aşılama veya tüp bebek tedavisine engel değildir. Ancak metabolik durum tedavi öncesinde değerlendirilmelidir. Kontrolsüz kan şekeri gebelik sürecindeki riskleri artırabilir.
Aşılama tedavisi kararı yalnız insülin direncine göre verilmez. Tüplerin açıklığı, sperm sonucu, kadın yaşı ve önceki yumurtlama tedavileri dikkate alınır.
Tüp bebek tedavisinde PCOS’lu kadınlar ilaçlara güçlü yanıt verebilir. Bu nedenle yumurta geliştirici ilaç dozu ve takip sıklığı kişiye göre belirlenir.
PCOS ve insülin direnci gebelikte hangi riskleri artırabilir?
PCOS’lu kadınlarda gebelik şekeri ve gebelikte tansiyon sorunları daha sık görülebilir. Risk; fazla kilo, daha önce gebelik şekeri geçirilmesi, ailede diyabet ve gebelik öncesindeki glukoz sonuçlarına göre değişir.
Gebelik planlanırken glukoz metabolizmasının değerlendirilmesi, gebelik başladıktan sonra hangi haftalarda şeker testi yapılacağının belirlenmesine yardımcı olur.
Polikistik over ve hamilelik sürecinde kilo artışı, kan şekeri ve tansiyon takibi kişisel risklere göre düzenlenmelidir.
PCOS ve insülin direnci ne sıklıkla kontrol edilir?
Kontrol aralığı başlangıç testlerine ve kişisel risklere göre belirlenir. Glukoz sonuçları normal olan düşük riskli bir kadınla prediyabeti bulunan bir kadının takip sıklığı aynı değildir.
Kilo artışı, gebelik planı, kullanılan ilaçlar veya ailede yeni diyabet tanısı gibi değişiklikler olduğunda testlerin daha erken tekrarlanması gerekebilir.
Takipte yalnız kan şekeri değil; tansiyon, bel çevresi, kan yağları, adet düzeni ve gebelik planı da gözden geçirilmelidir.
Hangi belirtilerde doktora başvurulmalıdır?
- Aylarca adet görülmemesi
- Gebelik isteğine rağmen düzenli yumurtlama olmaması
- Hızlı ve açıklanamayan kilo artışı
- Aşırı susama ve sık idrara çıkma
- Bulanık görme
- Tekrarlayan mantar enfeksiyonları
- Boyun veya koltuk altında belirgin cilt koyulaşması
- Gebelik öncesinde yüksek kan şekeri saptanması
- Gebelik sırasında yüksek şeker ölçümleri
Aşırı susama, sık idrara çıkma, kusma, bilinç bulanıklığı veya belirgin halsizlik gibi şikâyetlerde rutin kontrol tarihi beklenmemelidir.
PCOS ve insülin direnci hakkında sık sorulan sorular
İnsülin direnci geçer mi?
İnsülin duyarlılığı kilo yönetimi, düzenli hareket, beslenme ve gerekli ilaçlarla iyileşebilir. Ancak genetik ve metabolik yatkınlık devam edebileceği için takip tamamen bırakılmamalıdır.
İnsülin direnci varsa PCOS kesin midir?
Hayır. İnsülin direnci PCOS dışında obezite, prediyabet, tip 2 diyabet ve farklı metabolik durumlarda da görülebilir.
PCOS varsa şeker hastalığı gelişir mi?
Her PCOS hastasında diyabet gelişmez. Ancak risk genel topluma göre daha yüksek olabilir. Düzenli tarama ve metabolik risklerin azaltılması önemlidir.
Açlık şekeri normal olsa da insülin direnci olabilir mi?
Evet. Pankreas daha fazla insülin salgılayarak kan şekerini bir süre normal tutabilir. Bu nedenle kişisel riske göre oral glukoz tolerans testi gerekebilir.
HOMA-IR yüksekliği PCOS tanısı koydurur mu?
Hayır. PCOS tanısı adet ve yumurtlama düzeni, androjen bulguları ve yumurtalık görünümü gibi ölçütlerle konur. HOMA-IR tanı ölçütlerinden biri değildir.
Metformin kullanan herkes kilo verir mi?
Hayır. Metformin bazı kadınlarda sınırlı kilo kaybına yardımcı olabilir ancak etkisi kişiden kişiye değişir. İlaç tek başına zayıflama tedavisi değildir.
Kilo verince PCOS tamamen geçer mi?
Kilo kaybı adet düzenini, yumurtlamayı ve metabolik sonuçları iyileştirebilir ancak PCOS yatkınlığını tamamen ortadan kaldırmayabilir.
Normal kilolu PCOS hastası metformin kullanır mı?
Metformin kararı yalnız kiloya göre verilmez. Glukoz sonuçları, metabolik riskler, adet düzeni ve gebelik planı birlikte değerlendirilir.
PCOS’ta gebelikten önce şeker testi gerekir mi?
Evet. Özellikle gebelik veya infertilite tedavisi planlayan kadınlarda glukoz durumunun önceden değerlendirilmesi önemlidir.
PCOS ile insülin direnci arasındaki ilişki yalnız kilo veya açlık insülini üzerinden değerlendirilmemelidir. Adet düzeni, yumurtlama, kan şekeri, kan yağları, tansiyon, aile öyküsü ve gebelik planı birlikte ele alınmalıdır. Yaşam tarzı düzenlemeleri bütün kadınlarda temel yaklaşım olsa da metformin ve diğer tedaviler kişisel metabolik risklere göre seçilmelidir.








