HPV’yi doğrudan vücuttan temizlediği kanıtlanmış bir ilaç yoktur. Ancak HPV’nin neden olduğu genital siğiller ve rahim ağzındaki kanser öncüsü hücre değişiklikleri tedavi edilebilir. Genital siğil tedavisinde reçeteli kremler, dondurma, yakma, lazer ve cerrahi yöntemler kullanılabilir. Uygun yöntem, siğillerin bulunduğu bölgeye ve muayene bulgularına göre seçilir.
Siğilin ortadan kaldırılması, virüsün aynı anda tamamen yok olduğu anlamına gelmez. Bu nedenle görünür siğillerin tedavisi, yüksek riskli HPV takibi ve bulaşmadan korunma birbirinden ayrı değerlendirilir.
HPV ile genital siğil aynı şey midir?
HPV, insan papilloma virüsünün kısaltmasıdır. Genital siğil ise bazı HPV tiplerinin deri ve mukozada oluşturduğu kabarıklıklardır. Tıpta kondilom veya kondiloma aküminata olarak adlandırılır. En sık siğile neden olan HPV 6 ve HPV 11, rahim ağzı kanseriyle ilişkili yüksek riskli tiplerden farklıdır.
Bir kişide genital siğil bulunması kanser olduğu anlamına gelmez. Bununla birlikte aynı kişide düşük ve yüksek riskli HPV tipleri birlikte bulunabilir. Dışarıdaki siğillerin görünümü, rahim ağzında yüksek riskli HPV bulunup bulunmadığını göstermez.
Genital siğil tedavisi nasıl planlanır?
Tedavi öncesinde kabarıklığın gerçekten siğil olup olmadığı değerlendirilir. Et beni, bazı normal anatomik çıkıntılar, molluskum gibi enfeksiyonlar ve başka cilt hastalıkları siğile benzeyebilir. Koyu renkli, sert, çevre dokuya yapışık, yaralaşmış, kendiliğinden kanayan veya tedaviye yanıt vermeyen lezyonlarda biyopsi gerekebilir.
Yöntem seçilirken siğillerin sayısı, büyüklüğü, yerleşimi, oluşturduğu şikâyetler ve önceki tedavilere verdiği yanıt dikkate alınır. Gebelik, bağışıklık sistemini etkileyen hastalıklar ve kullanılan ilaçlar da kararı değiştirebilir.
Bazı siğiller kendiliğinden gerileyebilir; bazıları aynı kalabilir veya çoğalabilir. Küçük ve şikâyet oluşturmayan lezyonlarda hekim değerlendirmesiyle izlem seçilebilir. Büyüyen, kanayan, kaşınan veya kişiyi rahatsız eden siğillerde tedavi gündeme gelir.
Genital siğil nasıl tedavi edilir?
Genital siğiller, bölgeye uygulanan ilaçlarla veya siğil dokusunu ortadan kaldıran işlemlerle tedavi edilir. Her yöntem her bölgeye uygun değildir. Özellikle vajina, rahim ağzı ve anal kanal içindeki lezyonlar, dış genital bölgeye sürülen ürünlerle kişinin kendi kendine tedavi edebileceği oluşumlar değildir.
Genital siğil kremi ve bölgesel ilaçlar
İmikimod ve podofilotoksin gibi etken maddeler, uygun hastalarda dış genital siğillerin tedavisinde kullanılabilir. İmikimod uygulandığı bölgede bağışıklık yanıtını uyarırken podofilotoksin siğil dokusundaki hücrelerin çoğalmasını engeller. Bu ilaçlar bütün HPV enfeksiyonlarını temizleyen ürünler değildir.
Kullanılacak ilaç, uygulama yeri ve tedavi süresi hekim tarafından belirlenir. Yanma, kızarıklık ve tahriş görülebilir. İlacın daha sık veya daha fazla uygulanması iyileşmeyi hızlandırmaz; sağlıklı dokuda hasara yol açabilir. Gebelikte bazı ürünler kullanılmadığından gebelik ihtimali tedaviden önce bildirilmelidir.
Siğil dondurma: Kriyoterapi
Kriyoterapide siğil dokusu çoğunlukla sıvı azotla dondurulur. İşlem sonrasında hassasiyet, şişlik veya su toplaması olabilir. Siğillerin büyüklüğüne ve tedaviye yanıtına göre birden fazla uygulama gerekebilir. Dondurma, uygun hastalarda kullanılan güncel tedavi seçeneklerinden biridir.
Siğil yakma: Elektrokoterizasyon
Elektrokoterizasyon, siğil dokusunun elektrik enerjisiyle oluşturulan ısı kullanılarak ortadan kaldırılmasıdır. İşlem genellikle bölgesel uyuşturma altında yapılır. Görünür siğiller aynı seansta temizlenebilir; ancak sonradan yeni siğil oluşması mümkündür. Uygulamanın derinliği ve yara bakımı, iyileşme ve iz kalma açısından önemlidir.
Lazerle genital siğil tedavisi
Lazer tedavisinde siğil dokusu lazer enerjisiyle uzaklaştırılır. Yaygın, ulaşılması güç bölgelerde bulunan veya önceki tedavilere direnç gösteren siğillerde değerlendirilebilir. Anestezi ihtiyacı, uygulama alanına ve işlemin kapsamına göre belirlenir.
Lazerin her hastada diğer yöntemlerden daha iyi olduğu veya siğillerin tekrarını kesin olarak önlediği söylenemez. İşlem sonrasında ağrı, tahriş, renk değişikliği veya iz oluşabilir.
Hekim tarafından uygulanan kimyasal tedaviler
Trikloroasetik asit gibi maddeler, uygun lezyonlarda siğil dokusunu ortadan kaldırmak için kullanılabilir. Sağlıklı cilde zarar verebileceğinden bu uygulamalar hekim tarafından yapılır. Evde kullanılan sirke veya benzeri maddeler, tıbbi uygulamanın yerine geçmez.
Cerrahi çıkarma
Bazı siğiller kesilerek çıkarılabilir. Eksizyon adı verilen bu yöntem, özellikle büyük lezyonlarda veya dokunun patolojik incelemeye gönderilmesi gerektiğinde tercih edilebilir. İşlemin kapsamı ve anestezi yöntemi lezyonun özelliklerine göre belirlenir.
Genital siğil tedavisi ne kadar sürer, siğiller tekrarlar mı?
Tedavi süresi seçilen yönteme, siğillerin yaygınlığına ve kişinin tedaviye verdiği yanıta göre değişir. Krem tedavilerinin etkisi haftalar içinde ortaya çıkabilir ve uygulama birkaç ay sürebilir. Dondurma işlemi tekrarlanabilir. Yakma, lazer veya cerrahiyle görünür siğiller tek seansta uzaklaştırılabilse de cildin iyileşmesi ayrıca zaman alır.
Genital siğiller tedaviden sonra tekrarlayabilir. Tekrarlama özellikle ilk aylarda görülebilir ve tek başına işlemin yanlış yapıldığını göstermez. Bağışıklık baskılanması, tedavinin düzenli uygulanmaması ve sigara kullanımı tedavi yanıtını olumsuz etkileyebilir. Yeni lezyon geliştiğinde veya tedaviye rağmen belirgin düzelme olmadığında yöntem yeniden değerlendirilir.
Genital siğil tedavisi sonrası bakım nasıl olmalıdır?
Dondurma, yakma veya lazer sonrasında bölgede hassasiyet, kabuklanma ve bazen su toplaması görülebilir. Bölge hekimin önerdiği şekilde nazikçe temizlenmeli; kabuklar koparılmamalı ve reçete edilmeyen ürünler uygulanmamalıdır. Bakım önerileri, yapılan işlemin türüne ve uygulama alanına göre değişir.
Görünür siğiller devam ederken ve tedavi edilen doku iyileşmeden cinsel temasa ara verilmesi önerilir. Herkes için geçerli sabit bir gün sayısı yoktur. İlişkiye dönüş zamanı, yaranın iyileşmesi ve uygulanan tedaviye göre belirlenir. Bazı siğil kremleri prezervatifin dayanıklılığını azaltabileceğinden kullanılan ürünün uyarıları dikkate alınmalıdır.
Ateş, giderek artan ağrı veya kızarıklık, kötü kokulu akıntı, idrar yapamama ya da durmayan kanama varsa gecikmeden tıbbi değerlendirme gerekir.
Yüksek riskli HPV pozitifliğinde hangi tedavi uygulanır?
Yüksek riskli HPV pozitifliği tek başına kanser tanısı değildir. Siğili olmayan bir kişiye yalnızca HPV testi pozitif olduğu için siğil kremi, yakma veya lazer tedavisi uygulanmaz. Amaç, rahim ağzında hücresel değişiklik gelişip gelişmediğini belirlemek ve gerekli takibi yapmaktır.
HPV testi pozitif çıktığında izlenecek yol; HPV tipine, smear sonucuna, yaşa ve önceki incelemelere göre değişir. Tekrar test, kolposkopi veya biyopsi gerekebilir. Kanser öncüsü hücre değişikliği saptanırsa lezyonun derecesine göre izlem ya da LEEP ve konizasyon gibi işlemler değerlendirilir. Bu işlemlerin amacı anormal dokuyu uzaklaştırmaktır.
Dış genital siğilin tedavi edilmesi rahim ağzı taramasının yerine geçmez. Bununla birlikte yalnızca genital siğil bulunması, herkesin daha sık smear testi yaptırmasını gerektirmez. Tarama aralığı kişisel öyküye ve önceki sonuçlara göre belirlenir.
Gebelikte genital siğil tedavisi yapılır mı?
Gebelikte siğiller büyüyebilir, sayıca artabilir veya daha kolay kanayabilir. Her siğilin hemen tedavi edilmesi gerekmez. Şikâyetler, siğilin yerleşimi ve gebeliğin seyri değerlendirilerek tedavi ya da doğum sonrasına kadar izlem planlanabilir. Gerektiğinde kriyoterapi gibi uygun yöntemler kullanılabilir.
Podofilotoksin gibi bazı siğil ilaçları gebelikte kullanılmaz. Gebelikten önce reçete edilmiş bir krem de doktora danışılmadan sürdürülmemelidir. HPV pozitifliği veya genital siğil tek başına sezaryen gerektirmez; doğum kanalını kapatan büyük lezyonlar ya da vajinal doğumda ciddi kanama riski gibi özel durumlar ayrıca değerlendirilir.
HPV bulaştırıcılığı ne zaman biter?
HPV’nin hangi tarihte kesin olarak bulaştırıcı olmaktan çıktığını gösteren bir test yoktur. Siğillerin kaybolması bulaşma riskinin sıfırlandığı anlamına gelmez. Tedavinin bu riski ne ölçüde azalttığı da kesin olarak bilinmemektedir.
Prezervatif doğru ve düzenli kullanıldığında riski azaltabilir; ancak bütün genital cildi kapatmadığı için tam koruma sağlamaz. HPV uzun süre belirti vermeden bulunabildiğinden, yeni fark edilen bir siğil veya pozitif test enfeksiyonun ne zaman ve kimden alındığını göstermez.
HPV aşısı mevcut enfeksiyonu veya siğili tedavi eder mi?
HPV aşısı mevcut enfeksiyonu veya genital siğili tedavi etmez. Ancak kişinin henüz karşılaşmadığı, aşının kapsadığı HPV tiplerine karşı koruma sağlayabilir. Daha önce siğil gelişmiş olması ya da HPV testinin pozitif çıkması, aşının hiç yarar sağlamayacağı anlamına gelmez.
Aşı kararı yaş, önceki dozlar ve kişisel riskler dikkate alınarak verilir. Aşı olunduktan sonra da önerilen rahim ağzı taramalarına devam edilir.
Genital siğil evde veya bitkisel yöntemlerle tedavi edilir mi?
Hekimin tanı koyarak reçete ettiği bazı ilaçlar evde uygulanabilir. Ancak bu, genital bölgedeki her kabarıklığın muayene olmadan tedavi edilebileceği anlamına gelmez. El ve ayak siğilleri için satılan ürünler genital bölgede kullanılmamalıdır. Sirke, yakıcı asitler ve bitkisel yağlar tahriş veya kimyasal yanık oluşturabilir. Siğili kesmek ya da bağlamak da kanama ve enfeksiyona yol açabilir.
Vitaminlerin, bitkisel karışımların veya “bağışıklık güçlendirici” adıyla satılan takviyelerin HPV’yi kesin olarak temizlediği gösterilmemiştir. Saptanmış bir vitamin eksikliğinin tedavisi ayrı bir konudur; takviye kullanımı siğil tedavisinin veya rahim ağzı takibinin yerine geçmez.
Kayseri’de HPV ve genital siğil değerlendirmesi
Kayseri’de genital siğil şüphesi veya HPV pozitifliği nedeniyle muayene planlıyorsanız, varsa önceki HPV, smear, kolposkopi ve biyopsi sonuçlarınızı yanınızda bulundurun. Görünür lezyonların değerlendirilmesi ile HPV ve smear testi takibi farklı amaçlar taşır. Muayenede siğil için gereken tedavi ve rahim ağzı için izlenecek yol ayrı ayrı belirlenir.
HPV tedavisi hakkında sık sorulan sorular
HPV antibiyotikle geçer mi?
Hayır. HPV bir virüstür; antibiyotikler HPV enfeksiyonunu veya genital siğili tedavi etmez. Eşlik eden bakteriyel bir enfeksiyon varsa bunun için ayrıca tedavi verilebilir.
HPV kendiliğinden geçebilir mi?
HPV enfeksiyonlarının çoğu, bağışıklık sisteminin etkisiyle genellikle bir veya iki yıl içinde ortadan kalkar. Ancak bu süre herkes için aynı değildir; bazı enfeksiyonlar daha uzun sürebilir. Özellikle yüksek riskli HPV pozitifliğinde, kendiliğinden geçmesi beklenerek önerilen kontroller bırakılmamalıdır.
Genital siğil tanısı için HPV testi gerekir mi?
Genital siğil tanısı çoğunlukla muayeneyle konur. HPV testi, siğilin tanısını doğrulamak veya siğil tedavisini seçmek amacıyla rutin olarak önerilmez. Rahim ağzı taraması için HPV testi gerekip gerekmediği ise ayrıca değerlendirilir.
Partnerin de tedavi olması gerekir mi?
Partnerde görünür siğil veya başka bir enfeksiyon belirtisi varsa muayene gerekir. Belirtisiz partnere rutin olarak siğil ilacı verilmez. Muayene, diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar açısından değerlendirme ve aşı uygunluğunun görüşülmesi yararlı olabilir.
Genital siğil tedavisi iz bırakır mı?
Tedaviden sonra geçici renk değişikliği veya kabuklanma görülebilir. Kalıcı iz daha seyrektir; kullanılan yöntem, uygulama derinliği, lezyonun büyüklüğü ve iyileşme süreci riski etkiler. Hiçbir işlem için muayene yapılmadan iz kalmayacağı garantisi verilemez.
